ชั่วโมงเกิดบอกกิ่งดินอะไร ตารางยามเกิดทั้ง 12 ช่วง

ดวงจีนแบ่งหนึ่งวันออกเป็น 12 ยาม ยามละสองชั่วโมง และแต่ละยามมีกิ่งดินประจำของมันหนึ่งตัว เกิด 03:00 ถึง 05:00 คือยามขาล 寅 เกิด 13:00 ถึง 15:00 คือยามมะแม 未 ไล่แบบนี้ครบ 12 ตัวพอดี กิ่งดินตัวที่ตรงกับชั่วโมงเกิดของคุณคือครึ่งล่างของเสาที่สี่ในดวง หรือที่เรียกว่าเสาชั่วโมง

ยามแรกของวันไม่ใช่เที่ยงคืน แต่เป็น ยามชวด 子 ซึ่งเริ่ม 23:00 และจบ 01:00 คร่อมเที่ยงคืนอยู่ตรงกลาง นี่คือจุดที่คนคำนวณผิดกันมากที่สุด คนเกิด 23:30 ไม่ได้อยู่ยามสุดท้ายของวันนั้น แต่อยู่ยามชวดซึ่งเป็นยามเปิดวันใหม่ ตารางข้างล่างคือคำตอบทั้ง 12 ช่วง

ตารางเทียบเวลาเกิดกับกิ่งดินทั้ง 12 ยาม

วิธีอ่านตารางคือ หาช่วงที่เวลาเกิดของคุณตกอยู่ แล้วอ่านกิ่งดินกับธาตุในแถวนั้น ถ้าเวลาเกิดตรงหัวช่วงพอดี เช่น 09:00 ให้นับเป็นยามใหม่ คือยามมะเส็ง ไม่ใช่ยามมะโรง เพราะหัวช่วงคือจุดเริ่มของยามถัดไป

สิ่งที่ตารางนี้ให้คุณคือหนึ่งในแปดตัวของดวง กิ่งดิน ของยามเกิดเป็นตัวที่เจ็ด และก้านฟ้าที่วางทับอยู่บนมันเป็นตัวที่แปด สองตัวนี้คือสิ่งที่คนไม่รู้เวลาเกิดขาดไป

เกิดคาบเกี่ยวหัวยาม นับยังไงให้ถูก

ก่อนจะปักใจว่าตัวเองอยู่ยามไหน มีเรื่องที่ต้องแก้ก่อนหนึ่งเรื่อง คือ นาฬิกาบนผนังไม่ใช่เวลาของดวงอาทิตย์ เวลาราชการของไทยตั้งตามเขตเวลาเดียวทั้งประเทศ แต่ดวงจีนนับยามจากตำแหน่งจริงของดวงอาทิตย์เหนือจุดที่คุณเกิด สองอย่างนี้ไม่ตรงกัน

หลักการคิดง่าย ทุกหนึ่งองศาของเส้นแวงที่ห่างจากเส้นแวงมาตรฐานของเขตเวลา ทำให้เวลาสุริยะขยับไป 4 นาที เขตเวลาของไทยคือเจ็ดชั่วโมงหน้าเวลาสากล เส้นแวงมาตรฐานจึงอยู่ที่ 105 องศาตะวันออก ส่วนกรุงเทพอยู่ราว 100.5 องศาตะวันออก ห่างกัน 4.5 องศา คูณสี่ได้ 18 นาที หมายความว่า เวลาสุริยะจริงที่กรุงเทพช้ากว่านาฬิกาประมาณ 18 นาที

ผลตามมาตรงมาก คนที่เกิดกรุงเทพเวลา 13:10 ตามนาฬิกา เวลาสุริยะจริงคือราว 12:52 ซึ่งยังอยู่ในยามมะเมีย 午 ไม่ใช่ยามมะแม 未 กิ่งดินเปลี่ยนจากไฟหยางเป็นดินหยิน และก้านฟ้าที่วางทับก็เปลี่ยนตามไปด้วย หนึ่งในสี่ของแผนภูมิเปลี่ยนเพราะ 18 นาทีนี้

จังหวัดที่อยู่ตะวันตกกว่ากรุงเทพจะยิ่งช้ากว่านาฬิกามากขึ้น จังหวัดทางตะวันออกจะช้าน้อยลง ใครเกิดกลางช่วงยาม เรื่องนี้ไม่กระทบอะไรเลย แต่ใครเกิดใกล้หัวยามหรือท้ายยามภายในครึ่งชั่วโมง ให้ถอยเวลาเกิดกลับไปราว 18 นาทีก่อน แล้วค่อยเอาเวลานั้นไปเทียบตาราง ไม่ถอยแล้วอาจตั้งผิดยามไปทั้งเสา

ยามชวดคร่อมเที่ยงคืน แล้วตกลงนับเป็นวันไหน

ยามชวดสร้างปัญหาพิเศษ เพราะมันเริ่ม 23:00 ของวันหนึ่งและไปจบ 01:00 ของวันถัดไป คำถามคือคนเกิด 23:30 ใช้เสาวันของวันไหน

ตำรามีสองสำนัก สำนักหัวชวด (子初派) ถือว่าวันเปลี่ยนตอน 23:00 คือทั้งยามชวดเป็นของวันใหม่ นี่คือมุมเก่าที่ดั้งเดิมกว่า สำนักกลางชวด (子正派) ถือว่าวันเปลี่ยนตอนเที่ยงคืน ช่วง 23:00 ถึงเที่ยงคืนจึงยังใช้เสาวันของวันเดิม

สิ่งที่เป็นมาตรฐานปัจจุบันและเป็นวิธีที่ระบบของเราใช้ คือแบบหลัง เสาวันเปลี่ยนตอนเที่ยงคืน แต่ก้านฟ้าของยามชวดช่วง 23:00 ถึง 01:00 คำนวณจากก้านฟ้าของวันถัดไป ฟังดูขัดกันแต่ไม่ขัด เพราะเสาวันตอบว่าวันไหน ส่วนเสาชั่วโมงตอบว่ายามไหนในวงรอบของยาม สองเสาตอบคนละคำถาม

คนที่เกิดช่วง 23:00 ถึงเที่ยงคืนจึงควรจำวันเกิดตามปฏิทินให้แน่ และอย่าปัดเวลาเป็นเลขกลม ๆ เพราะเลื่อนไปครึ่งชั่วโมงอาจข้ามรอยต่อของยามพอดี

ก้านฟ้าของเสาชั่วโมง คำนวณจากวันเกิด ไม่ใช่จากเวลา

กิ่งดินของยามมาจากเวลาตรง ๆ ตามตาราง แต่ก้านฟ้าที่วางทับบนมันไม่ได้มาจากเวลา มันมาจากก้านฟ้าของเสาวัน ด้วยสูตรที่ชื่อว่า ห้าหนูหนี (五鼠遁) สูตรนี้บอกแค่ว่าก้านฟ้าของยามชวดเป็นตัวไหน แล้วจากนั้นไล่ก้านฟ้าเรียงไปตามยาม

ลองคิดตามหนึ่งตัวอย่าง สมมติก้านฟ้าของเสาวัน คือ 甲 และเกิดบ่ายสองโมงยี่สิบตามเวลาสุริยะจริง กิ่งดินของยามคือ 未 เพราะตกในช่วง 13:00 ถึง 15:00 ส่วนก้านฟ้าเริ่มจาก 甲 ที่ยามชวด แล้วไล่ไปทีละตัวตามยาม ชวด 甲 ฉลู 乙 ขาล 丙 เถาะ 丁 มะโรง 戊 มะเส็ง 己 มะเมีย 庚 มะแม 辛 เสาชั่วโมงจึงเป็น 辛未

ประเด็นที่ควรจำคือ คนสองคนที่เกิดเวลาเดียวกันแต่คนละวัน มีกิ่งดินของยามเหมือนกัน แต่ก้านฟ้าของยามต่างกัน เวลาเกิดอย่างเดียวไม่ได้ตัดสินเสานี้ มันทำงานร่วมกับวันเกิดเสมอ

เสาชั่วโมงอ่านเรื่องอะไรในดวง

ตำราผูกเสาทั้งสี่ไว้กับคนละวงความสัมพันธ์และคนละช่วงวัย เสาปีว่าด้วยบรรพบุรุษและต้นทางของครอบครัว เสาเดือนว่าด้วยพ่อแม่และฐานของอาชีพ เสาวันว่าด้วยตัวเองและคู่ครอง ส่วน เสาชั่วโมงว่าด้วยลูกหลาน ลูกน้อง ผลงาน และช่วงบั้นปลายตั้งแต่ราวห้าสิบปีขึ้นไป ในวงครอบครัว ตำราให้ก้านฟ้าของเสานี้แทนลูกคนแรก และกิ่งดินแทนลูกคนถัดไป

อีกชั้นที่สำคัญไม่น้อยกว่ากัน คือสองตัวอักษรนี้เข้าไปร่วมชั่งน้ำหนักธาตุทั้งห้า ของทั้งดวง ดวงที่ขาดน้ำอยู่สามเสา ถ้าเสาชั่วโมงเป็นยามชวดหรือยามกุนซึ่งเป็นน้ำทั้งคู่ ภาพรวมธาตุก็พลิกจากขาดเป็นพอดี คำตอบว่าองค์ประธานแข็งหรืออ่อนเปลี่ยนได้เพราะเสานี้เสาเดียว และคำตอบนั้นเป็นตัวกำหนดการตีความที่เหลือทั้งหมด

นี่คือเหตุผลที่การเดาเวลาเกิดแย่กว่าการปล่อยว่าง เดาผิดหนึ่งยามไม่ได้คลาดนิดเดียว แต่สองในแปดตัวกลายเป็นคนละธาตุไปเลย ถ้าหาเวลาเกิดไม่ได้จริง อ่านสามเสาไปก่อนดีกว่า รายละเอียดเรื่องนี้อยู่ในบทความดูดวงจากวันเดือนปีเกิด

ให้ระบบตั้งเสาชั่วโมงให้ครบทั้งสี่เสา

การเทียบตารางด้วยมือบอกได้แค่กิ่งดินของยาม ส่วนก้านฟ้าที่วางทับต้องไล่จากเสาวัน และเสาวันต้องเทียบปฏิทินก่อน กรอกวันเดือนปีเกิดกับเวลาเกิด (ปรับเวลาสุริยะด้วยตัวเองก่อนกรอกถ้าเกิดใกล้รอยต่อยาม) แล้วระบบจะตั้งครบสี่เสา ตัดรอยต่อสารทและรอยต่อยามชวดให้ถูก แล้วบอกกิ่งดิน ก้านฟ้า และธาตุของยามคุณพร้อมคำอธิบายไทย เปิดดูดวงจีนของคุณฟรีที่ Mahaheng

คำถามที่พบบ่อย

เกิด 23:30 นับเป็นยามอะไร และวันไหน

เป็นยามชวด 子 เพราะยามชวดเริ่มตั้งแต่ 23:00 ส่วนเสาวันยังเป็นวันเดิมตามปฏิทิน เพราะมาตรฐานปัจจุบันให้วันเปลี่ยนตอนเที่ยงคืน แต่ก้านฟ้าของยามคำนวณจากก้านฟ้าของวันถัดไป

จำเวลาเกิดได้คร่าว ๆ ว่าบ่าย ๆ ใช้ได้ไหม

ใช้ได้ถ้าแน่ใจว่าอยู่กลางช่วงยาม เช่น รู้ว่าราวบ่ายสองก็คือยามมะแมค่อนข้างแน่ แต่ถ้าคร่อมหัวยามหรือท้ายยาม เช่น ราวบ่ายสามหรือราวห้าโมงเย็น ต้องหาเวลาที่แม่นกว่านั้นจากสูติบัตร เพราะคลาดครึ่งชั่วโมงเปลี่ยนกิ่งดินได้ทั้งตัว

ทำไมต้องปรับเวลาสุริยะ นาฬิกาผิดด้วยหรือ

นาฬิกาไม่ผิด แต่มันบอกเวลาของเขตเวลา ไม่ใช่เวลาของดวงอาทิตย์เหนือหัวคุณ ทุกหนึ่งองศาของเส้นแวงที่ห่างจากเส้นแวงมาตรฐานเท่ากับ 4 นาที กรุงเทพห่างจากเส้นแวงมาตรฐานของไทย 4.5 องศา เวลาสุริยะจึงช้ากว่านาฬิการาว 18 นาที ซึ่งพอที่จะเปลี่ยนยามของคนที่เกิดใกล้รอยต่อ